İnsanın uzay seyahati denince akla evvel Yuri Gagarin, Neil Armstrong üzere isimler geliyor. Fakat en az onlar kadar kıymetli olmasına karşın, onların yarısı kadar bile tanınmayan biri daha var. Rus kozmonot Vladimir Komarov…
Komarov, 1967 yılında 40’ıncı yaş gününden bir ay sonra Soyuz 1 uzay aracıyla Dünya’nın yörüngesinde 24 saatlik bir solo test uçuşu gerçekleştirdi.
Aslına bakılırsa bu, Komarov’un birinci uzay seyahati değildi. 1964 yılında Voshod 1 misyonunu muvaffakiyetle tamamlayan Komarov, bu nedenle Soyuz 1’in test uçuşunu yapacak kişi olarak seçilmişti.

Voshod 1
UZAY SEYAHATİNDE ÖLEN BİRİNCİ İNSAN OLDU
Başta her şey yolunda gidiyordu. Ne olduysa Komarov 16 yörünge dönüşünü tamamlayıp Dünya’ya geri dönmeye çalışırken oldu.
Yaşanan paraşüt arızası nedeniyle, Komarov’un kapsülü yere çarpıp infilak etti.
Çarpmanın tesiriyle hayatını kaybeden Komarov, bir uzay seyahatinde ölen birinci insan olarak tarih kitaplarına geçti.
Havacılık tarihinde “Uzaydan Düşen Adam” olarak da anılan Komarov’un son anlarında yaptığı konuşmaların ses kaydı ise akıllara sakinlik verecek cinstendi.
Komarov’u taşıyan Soyuz 1’in güneş panellerinden ikisinin, yörüngeye yerleştikten sonra tam manasıyla açılmaması, Komarov’un navigasyon ekipmanlarının birtakım kısımlarını kullanmasına mahzur oldu.

Soldan sağa Yuri Gagarin, Yevgeni Hrunov, Vladimir Komarov, Aleksei Yelisyev ve Valeri Bikovski
TELSİZ BAĞLANTISI BÜSBÜTÜN KOPTU
Komarov’un uzay aracını Güneş’e yanlışsız çevirmesi gerekiyordu. Tekraren hareket yapan Rus kozmonot bir türlü amacına ulaşamadı.
Üstelik Soyuz 1’in Dünya’daki gruba gönderdiği sinyaller emniyetli olmayan ayrıntılar içeriyordu. Hatta bir noktada uzay aracıyla Dünya ortasındaki telsiz irtibatı büsbütün koptu.
Daha sonra Komarov’a uzay gemisini iyon akış sensorlarını kullanarak döndürmesi buyruğu verildi. Fakat bu teşebbüs de başarısız oldu.
En berbatı de Komarov’un yörüngeye manuel denetimle girmesine yetecek kadar vakti da yoktu.
Dünya’nın atmosferine girmeyi başarabilen Komarov, o noktada ana fren paraşütünün olması gerektiği formda çalışmadığını fark etti.

Komarov’un Soyuz 1’e binmeden evvelki son anları
KONUŞMALAR TÜRKİYE’DEKİ DİNLEME KARAKOLUNA TAKILDI
Soyuz 1 akılalmaz bir süratle yeryüzüne hakikat ilerliyordu ve suratını kesmeye yarayacak hiçbir şey yoktu. Komarov’un o süratle yere çarpan uzay gemisinden sağ çıkması mümkün değildi.
İlginçtir, Komarov’un Sovyetler Birliği uzay programının en üst seviye isimlerinden biri olan Aleksey Kosigin’le yaptığı son konuşma, ABD’nin Türkiye topraklarında bulunan dinleme karakoluna takılmıştı.
Jamie Doran ve Piers Bizony’nin 2011’de yayımlanan kitapları ‘Starman’de aktardığına nazaran, Komarov düşüş esnasında, “Bu gemi bir şeytan! Elimi değdirdiğim hiçbir şey hakikat düzgün çalışmıyor” diye bağırıyordu.
Ne var ki kelam konusu konuşma Rusya Devlet Arşivleri’nde yer alan transkriptlere değişik bir biçimde yansıdı.
Resmî kaynaklara nazaran Komarov’un Kosygin’e söylediği son kelamlar, “Kendimi eksiksiz hissediyorum, her şey yolunda. Bütün bunları bana aktardığınız için teşekkürler. Ayrılma gerçekleşti” halindeydi.
Transkript, “Teşekkürler. Bunun olduğunu herkese anlatın” diye devam ediyor, sonrası ise anlaşılamıyordu.

Komarov’un fotoğrafını taşıyan bir posta pulu
SORUNLAR EVVELCE DE BİLİNİYORDU
Doran ve Bizony’e nazaran, Komarov’u taşıyan Soyuz 1 uzay aracında, 200’den fazla yapısal sorun bulunuyordu.
Üstelik bu problemler test uçuşundan evvel de biliniyordu. Çünkü Soyuz 1’in bu olaydan evvel gerçekleştirdiği insansız testleri her seferinde başarısızlıkla sonuçlanmıştı.
O kadar ki Komarov ve yedek pilotu olan Yuri Gagarin, misyonun ertelenmesi gerektiğini bile söylemiş fakat bir sonuca varamamıştı.
NEDEN FIRLATMA SİSTEMİNİ KULLANMADI?
Komarov’un son kelamlarının ne olduğu konusunda bir uzlaşma bulunmasa da ardından yaşananlar konusunda tüm kaynaklarda tıpkı bilgi yer alıyor: Komarov, uzaydan Dünya’ya trajik bir biçimde düştü ve 24 Nisan 1967 günü yaşanan patlamada hayatını kaybetti.
Dönemin gazete haberlerine nazaran, Komarov’un cansız vücudu yanıp kül olduğundan, kimliği topuk kemiği kullanılarak tespit edilebildi.
Öte yandan uzmanların o günden bu yana cevabını aradığı bir soru var: Uzay gemisi düşerken Komarov neden Soyuz 1’in fırlatma sistemini kullanarak kurtulmaya çalışmadı?

Komarov’un cenazesinde ailesi kortejin ardında yürümüştü